Alle kinderen naar school
Stop kinderarbeid
Microkrediet voor vrouwen
Duurzame koffie, eerlijke prijs
Jongeren leren een vak
Eerlijke handel
Een zeker inkomen voor gezinnen
Moeder- en kindzorg

"Tilburg altijd nabij in Matagalpa"

In het Brabants Dagblad van woensdag 6 juli 2016 stond dit prachtige artikel van Chris Korsten. De onverkorte versie staat hieronder.

Amigos uit Tilburg laten regelmatig van zich spreken in Matagalpa
Door Chris Korsten

Wanneer je in de kleurrijke Noord-Nicaraguaanse stad Matagalpa rondstruint, kom je onderweg tal van Tilburgse 'invloeden' tegen. Ze zijn voortgekomen uit de stevige vriendschapsband oftewel el hermanamiento tussen beide steden, die al 32 jaar bestaat.

Het gezicht van de negenjarige Juan, dat ontsierd is door rafelige zwarte strepen, ziet er niet bepaald vrolijk uit. Zijn

bijna melancholische gelaatsuitdrukking typeert in zekere zin de hardheid  van het bestaan. Frequent is hij samen met een stuk of tien leeftijdsgenootjes te vinden op een grote vuilnisbelt, vlakbij de arme en bezitloze wijk Sor Maria Romero. Soms vindt hij er iets bruikbaars, maar dikwijls ook niet. "De gieren met hun lelijke koppen hebben meestal méér geluk. Die zijn bovendien niet zo kieskeurig", briest hij.

 

Toch heeft hij óók een duidelijke reden tot lachen. Sinds kort gaat hij namelijk weer naar school, iets wat geruime tijd niet tot de mogelijkheden behoorde. Simpelweg omdat er in de directe omgeving geen gratis onderwijsplek voor hem beschikbaar was. Een 'rijdende' school, voorzien van uitschuifbare schoolborden, was de enige optie op het gebied van onderwijs waarmee Juan de laatste jaren wel eens te maken heeft gehad. Uitgerekend de vuilnisbelt was een van de plaatsen waar de mobiele unit dan halt hield.

Capaciteit

De opmerkelijke verandering in Juans leven is het resultaat van het gegeven dat er de afgelopen maanden hard is gewerkt aan de uitbreiding van de plaatselijke basis- annex kleuterschool. Een eenvoudig gebouwtje, dat onder andere gekenmerkt wordt door een dak van golfplaat. De inspanningen hebben geleid tot een verdubbeling van de capaciteit: van twee naar vier lokalen. "Dat betekent dat we het aantal leerlingen flink hebben kunnen uitbreiden, van honderd naar 150. Tevens is de mogelijkheid ontstaan de hoeveelheid lesuren per kind wat op te schroeven", vertelt lerares Esther Palacio.

De 26.000 dollar kostende uitbreiding is grotendeels gefinancierd door de stichting Stedenband Tilburg-Matagalpa(SSTM), die al vanaf 1984 actief is in de ruim 110.000 inwoners tellende stad. Een derde van het totaalbedrag is opgehoest door stichting Wilde Ganzen.

In de nabije toekomst is er overigens nog genoeg werk aan de winkel. Ter illustratie is leidingwater iets wat nog steeds ontbreekt op de school, maar dat is vrijwel overal in Sor Maria Romero. De circa vijftien jaar oude wijk, waar zesduizend mensen hoofdzakelijk in krotten wonen, gaat gebukt onder een chronisch gebrek aan algemene voorzieningen. De ongeplaveide weggetjes, waarop het stof onverminderd rond dwarrelt, zijn eveneens karakteristiek voor de wijk.

Koperen Hollandse schoolbel  

De SSTM heeft in het voorafgaande al een tiental Matagalpese scholen de helpende hand aangereikt. Een ander treffend voorbeeld betreft een school met een wel heel typische naam: Tilburg. De onderwijsinstelling, gelegen in de wijk Walter Mendoza, bedient niet alleen basisscholieren en middelbare scholieren, maar ook volwassenen die gedurende de weekenden bijles willen volgen. "Onze amigos uit Tilburg hebben er al een paar keer voor gezorgd dat het gebouw, dat oorspronkelijk dateert uit 1972, van een grootscheepse onderhoudsbeurt is voorzien. Zoals twee jaar geleden, toen het complete elektriciteitssysteem is vernieuwd", memoreert directeur Dennis Alberto López. Hij is op zijn knusse kantoor omringd door diverse revolutionaire helden van weleer, onder wie Sandino, Rigoberto López Pérez, El Ché en uiteraard de uit Matagalpa afkomstige Carlos Fonseca Amador, medeoprichter van het Sandinistisch Nationaal Bevrijdingsfront FSLN. Allen kijken ze zelfverzekerd toe vanaf een poster die aan een van de muren prijkt. Overal in Nicaragua duiken ze op, niet zelden in gezelschap van de huidige president Daniel Ortega. "Grappig is dat ik in noodgevallen, wanneer de elektriciteit onverwacht is uitgevallen, altijd nog de aandacht kan trekken met iets dat in de eeuwigheid zal voortbestaan", vervolgt hij waarna een originele koperen Hollandse schoolbel tevoorschijn getoverd wordt. Het archaïsche exemplaar is een souvenir, meegebracht tijdens een van de vele werkbezoeken van Tilburgse docenten. In de loop der tijd hebben er trouwens ook al op verschillende terreinen -mede in het kader van de deskundigheidsbevordering- geregeld tegenbezoeken plaatsgevonden.

Muurschildering

Een van de meest in het oog lopende bewijzen dat er sprake is van een hechte vriendschapsband is een grote muurschildering pal vóór de Polideportivo El Brigadista. De oude sporthal bevindt zich midden in het centrum, op een steenworp afstand van de witgepleisterde 19de eeuwse kathedraal. "Een mural, zoals een muurschildering in deze contreien genoemd wordt, heeft binnen onze cultuur in de regel een bijzondere en tegelijk symbolische betekenis. Het is een vorm van expressie die typisch is in dit deel van de wereld en waarbij bepaalde emoties doorgaans de overhand hebben", doet Manuel Márquez(64) uit de doeken. Hij is al jarenlang 'el presidente' van het Comité Mano Vuelta(CMV), de partnerorganisatie van de SSTM. In die hoedanigheid heeft hij al verscheidene keren een bezoek gebracht aan Tilburg. "Een mural heeft bovenal vaak een sociale of politieke strekking. Dat is ook hier het geval: twee handen staan gebroederlijk naast elkaar afgebeeld, met erboven een witte duif. Zeven jaar terug ten tijde van het zilveren jubileum van de vriendschapband tot stand gebracht door zowel Tilburgers als Matagalpinos, om op die manier de onderlinge solidariteit te onderstrepen." In de voormalige Wolstad zijn dit soort 'coproducties' eveneens waarneembaar, zoals aan de Korvelseweg en de Besterdring. "Dankzij de grote hoeveelheid aan gerealiseerde projecten, veelal gegoten in een structurele vorm, heeft zo'n beetje iedere stadsbewoner weet van het feit dat de gemeente Tilburg ons zo enorm geholpen heeft", stelt Márquez vast. "Een ander initiatief waaraan we veel waarde hechten is de realisatie van een Moeder- en Kindcentrum, dat in april 2013 in het bijzijn van wethouder Berend de Vries is geopend. Het centrum biedt aan zwangere vrouwen de mogelijkheid om uitgebreid te worden geobserveerd en veilig te bevallen. Over veiligheid gesproken: al een jaar of acht zijn we in het bezit van een brandweerauto die ooit in Tilburg heeft rondgereden. Een robuuste DAF 1800 Turbo, om precies te zijn. Het vehikel kan ingezet worden bij uiteenlopende calamiteiten."

Er bestaan in het Midden-Amerikaanse land meerdere hermanamientos met Nederlandse gemeenten, echter nergens is de intensiteit van de samenwerking zo nadrukkelijk aanwezig.  

Verliefd

Door het jaar heen onderhoudt Márquez nauwe banden met onder meer SSTM-coördinator Miranda van der Klaauw en voorzitter Frans Couwenberg.  Saillant detail is dat diens zoon Stijn(29) tegenwoordig in Matagalpa woont. "Mijn roots liggen in Tilburg. Maar inmiddels is er veel veranderd in mijn leven. Jaren geleden ben ik een keertje uit nieuwsgierigheid meegekomen met een delegatie; sindsdien ben ik verliefd op Nicaragua. Met name omdat je hier voortdurend omringd wordt door zovéél vriendelijkheid, warmte en vrolijkheid. In Matagalpa vond ik later ook mijn partner Tamara. Dat was in 2011. Ruim een jaar later zijn we in Tilburg getrouwd om vervolgens terug te keren naar deze aantrekkelijke stad. Op een gegeven moment hebben we de kans gegrepen het bestaande hostel La Buena Onda over te nemen. Dat bleek een gouden zet", benadrukt Stijn Couwenberg. Want de zaken liepen zo voorspoedig dat vrij recentelijk enkele meters verderop een annex geopend is. "Het ondernemersklimaat is prima, wat mede te danken is aan de veilige omstandigheden. In totaal hebben we plek voor zo'n veertig gasten. Het gaat boven verwachting. We zitten zelfs regelmatig 'vol'. Steeds meer toeristen ontdekken Matagalpa, dat over genoeg bezienswaardigheden beschikt. De natuur in de nabije omtrek is evenzeer bekoorlijk. Bijzonder is dat we af en toe Tilburgers mogen verwelkomen. Je eigen zusterstad leren kennen tijdens je reis, waarom ook niet?", lacht hij. In januari organiseert de SSTM in ieder geval speciaal voor toeristen een reis naar Matagalpa.

Groene heuvel

Een van de bezienswaardigheden is de Mirador el Calvario, een uitkijkpunt op een groene heuvel dat een magnifiek uitzicht biedt op de stad. Ook Márquez is zich bewust van de schoonheid van het gebied. Zo nu en dan stapt hij in z'n auto om ter plekke te relaxen. "De meeste bomen en andere vegetatie die je ziet, zijn geplant met behulp van financiële ondersteuning vanuit Tilburg. Weer een ander project dat binnen het kader van de stedenband is verwezenlijkt! Verdeeld over vijf hectare omvat de aanplant méér dan tweeduizend stuks."

Het contrast met de koekkruimelkale heuvel aan de andere zijde is gigantisch. "Het zou mooi zijn wanneer in de toekomst óók die kant eens goed onderhanden wordt genomen. Los van de esthetische waarden is vegetatie over het algemeen vooral functioneel. Zoals bekend is het een probaat middel om de oprukkende erosie tegen te gaan en vervult het een belangrijke ecologische functie", aldus Márquez.

Contact | Steun ons | Colofon

Copyright © 2015 Stichting Stedenband Tilburg-Matagalpa - bankrekening NL53 RABO 0170 2385 63 - telefoon 013-5368706